Werk en Inkomen

Verandering voor gezinnen

Nieuw in 2012 in de WWB is de definitie van het begrip ‘gezin’ en de invoering van de huishoudinkomenstoets. Een gezin kan nog maar één gezinsuitkering krijgen.

Hieronder leest u wat er verandert voor gezinnen.

Wie hoort er vanaf 2012 bij het gezin?

Een gezin bent u als u samen met uw partner, kinderen en/of (een van) uw ouders in een huis woont. Het maakt niet uit hoe oud uw kinderen zijn. En het maakt ook niet uit met hoeveel kinderen of ouders u in uw huis woont. U kunt een gezin vormen met:

  • uw partner
  • uw kind(eren), minderjarig of meerderjarig
  • de meerderjarige partner(s) van uw meerderjarige kind(eren)
  • uw vader en/of moeder

U moet samen de bijstandsuitkering aanvragen. Inkomsten van alle gezinsleden tellen mee voor de bijstandsuitkering.

Terug naar boven

Wie krijgt een uitkering voor een gezin?

Als gezin vraagt u vanaf 2012 een bijstandsuitkering voor een gezin aan: een gezinsuitkering. U kunt ook recht hebben op een gezinsuitkering als u geen gezin vormt, maar met iemand een gezamenlijke huishouding voert. U voert een gezamenlijke huishouding als u met een ander in dezelfde woning woont en voor elkaar zorgt. U kunt met uw broer, zus, grootmoeder, neef of een vriend of vriendin een gezamenlijke huishouding voeren. Een voorwaarde is dat u met maar één ander volwassen persoon samenleeft. Als er een derde volwassen persoon in uw huis woont dan krijgt die persoon – als dat nodig is – een aparte bijstandsuitkering, tenzij die persoon uw kind of uw vader of moeder is.

Terug naar boven

Wie tellen niet mee als gezinslid?

Voor de bijstand hoeven sommige familieleden vanaf 2012 niet als gezinslid te worden meegerekend. Hun inkomsten tellen dan ook niet mee voor de gezinsuitkering.

  • een gezinslid dat zorgbehoevend is
  • een thuiswonend kind van 18 jaar of ouder dat onderwijs volgt dat door de overheid is gefinancierd, of studiefinanciering (WSF) of een tegemoetkoming scholieren (WTOS) krijgt of kan krijgen En dat in totaal minder dan € 1.059,49 per maand aan inkomsten heeft
  • een thuiswonend voormalig pleegkind van 18 jaar of ouder
  • huisgenoten die bij u een kamer of etage huren of waarmee u in een studentenhuis woont

Terug naar boven

Wat is de huishoudinkomenstoets?

Nieuw in 2012 is de huishoudinkomenstoets. Die houdt in dat de inkomsten van alle gezinsleden met wie u de bijstand aanvraagt, meetellen voor de bijstandsuitkering. In 2012 krijgt u een bijstandsuitkering voor alle personen met wie u een gezin vormt of een gezamenlijke huishouding voert.
U moet als gezin samen de bijstandsuitkering aanvragen. Als gezinsleden al andere inkomsten hebben, worden die van de gezinsuitkering afgetrokken. Het gaat dan, bijvoorbeeld, om de volgende inkomsten.

  • betaald werk
  • AOW en een eventueel aanvullend pensioen
  • een WW-uitkering
  • een WAO- of WIA-uitkering

Terug naar boven

Welke inkomsten tellen niet mee?

De volgende inkomsten tellen niet mee voor de huishoudinkomenstoets.

  • voor gezinsleden van 27 jaar of ouder: 25% van de inkomsten uit een betaalde (deeltijd)baan. Voor deze vrijlating geldt een maximum van € 192,- per maand en een maximumperiode van zes maanden. De gemeente bepaalt of u hiervoor in aanmerking komt.
  • voor alleenstaande ouders van 27 jaar of ouder met kinderen jonger dan twaalf jaar: 12,5% van de inkomsten uit een betaalde (deeltijd)baan. Hierbij geldt een maximum van € 120,- per maand voor een periode van ten hoogste 30 maanden. De gemeente bepaalt of u hiervoor in aanmerking komt.
  • inkomsten van kinderen tot 16 jaar.
  • inkomsten van kinderen van 16 en 17 jaar tot maximaal € 827,- per maand per kind.
  • inkomsten van thuiswonende kinderen van 18 jaar of ouder die onderwijs volgen dat door de overheid is gefinancierd, of die studiefinanciering of een tegemoetkoming scholieren (WTOS) krijgen of kunnen krijgen. Deze inkomsten tellen niet mee als het totaal van deze inkomsten (ook uit een baantje) niet hoger is dan € 1.059,49 per maand. Heeft uw studerende kind meer inkomsten? Dan tellen de inkomsten boven dit bedrag mee voor de gezinsuitkering.
  • inkomsten uit een Wajong-uitkering. Deze uitkering telt alleen niet mee als in het gezin of bij een alleenstaande ouder ook een of meer meerderjarige kinderen wonen.
  • een bedrag van € 18,80 per maand voor een oudedagsvoorziening voor mensen van 65 jaar of ouder.

Deze inkomsten mag u als gezin dus houden naast de bijstandsuitkering.

Terug naar boven

Hoe hoog is de gezinsuitkering?

In principe krijgen alle gezinsleden vanaf 2012 samen één gezinsuitkering. De hoogte van deze uitkering is maximaal 100% van het nettominimumloon. Vanaf 1 januari 2012 is dat € 1.336.42 per maand, inclusief vakantiegeld.
De uitkering wordt in gelijke delen uitbetaald aan de verschillende rechthebbende gezinsleden. Dit betekent dat als het gezin bestaat uit drie meerderjarige gezinsleden, ieder van hen een derde deel van de uitkering krijgt uitbetaald.

Wanneer zijn meerdere bijstandsuitkeringen per gezin mogelijk?

Soms is het mogelijk om een persoon niet tot het gezin te laten rekenen. Dat kan bij een ouder, kind, broer of zus die verzorgd moet worden. Deze persoon kan dan op verzoek een eigen bijstandsuitkering krijgen.
Voor zorgbehoevende ouders of kinderen gelden vanaf 2012 nieuwe regels. Het gezinslid dat zorg nodig heeft en op verzoek niet als gezinslid wil worden meegerekend, moet:

  • een geldige indicatie hebben voor tien uur of meer zorg per week uit de AWBZ. Het moet dan gaan om een indicatie van het CIZ voor persoonlijke verzorging, verpleging, begeleiding, verblijf of voortgezet verblijf. Een indicatie voor de Wmo geldt niet.
  • géén persoonsgebonden budget (PGB) voor deze zorg ontvangen. De zorg mag ook niet (helemaal) worden vergoed door de verzekeraar.
  • voor ten minste tien uur per week worden verzorgd door één van de ouders of één van de kinderen. Daarnaast mag het familielid ook worden verzorgd door een professionele zorgverlener, bijvoorbeeld door de wijkverpleging of door een verzorgingshuis.

De gemeente bepaalt of uw familielid voldoet aan deze voorwaarden en in aanmerking komt voor een eigen bijstandsuitkering.

Had u in 2011 al een gezinsuitkering of als gezin meer bijstandsuitkeringen?

Had u op 31 december 2011 als gezin al een of meer bijstandsuitkeringen? Dan blijft u tot 1 juli 2012 uw uitkeringen houden zoals die is/zijn. Als er tussen 1 januari en 1 juli 2012 iets verandert aan uw situatie, bekijkt de gemeente volgens het oude recht op bijstand of en hoe uw uitkering(en) moet(en) worden aangepast. Per 1 juli 2012 worden de uitkeringen – als dat nodig is – aangepast aan de nieuwe gezinsregels, de huishoudinkomenstoets en de nieuwe regels voor zorgbehoevende gezinsleden. U wordt daarom voor 1 juli 2012 uitgenodigd voor een gesprek met uw consulent.

Terug naar boven

Voorbeelden

Johan is 28 jaar en woont bij zijn moeder. Zijn moeder ontvangt een bijstandsuitkering. Johan vindt na zijn studie een goede baan, waarbij hij meer dan 150% van het minimumloon verdient. Omdat Johan samen met zijn moeder een gezin vormt en Johan voldoende verdient om zichzelf en zijn moeder te kunnen onderhouden, heeft zijn moeder geen recht meer op een bijstandsuitkering.

Anneke is 24 jaar en woont bij haar ouders. Haar ouders werken allebei. Anneke heeft geen werk en wil een bijstandsuitkering aanvragen. Als de ouders van Anneke voldoende verdienen om ook Anneke te kunnen onderhouden, kan Anneke geen eigen bijstandsuitkering aanvragen.

Bas is 23 jaar en had tot 31 december 2011 een WIJ-inkomensvoorziening. Vanaf 1 januari 2012 is dit een WWB-uitkering geworden. Bas woont nog bij zijn ouders. Zijn ouders werken niet en hebben al jaren een WWB-uitkering. Vanaf 1 juli 2012 is het niet meer mogelijk dat Bas en zijn ouders 2 aparte bijstandsuitkeringen ontvangen. Zij vormen samen een gezinnen en ontvangen vanaf 1 juli 2012 één uitkering als gezin.